Artysta – malarz i pedagog, urodził się 11.06. 1888 r. w licznej rodzinie chłopskiej w Pelplinie. Zasłynął jako propagator kultury i kaszubskiej sztuki stosowanej. Ukończywszy Collegium Marianum, podjął w 1908 r. studia na ASP w Dreźnie, gdzie znalazł się w gronie najzdolniejszych i wyróżniających się uczniów. Kontynuował edukację artystyczną w Paryżu, Londynie, Wiedniu, Berlinie, Monachium, Lipsku i Kopenhadze (także w czasie I wojny światowej), wystawiając tam swoje obrazy, głównie portrety. Dyplom mistrzowski uzyskał w 1919 r. w Dreźnie, gdzie w 1915 r. ożenił się z pianistką M. Rappoldi, z którą miał syna Bernarda.
W 1920 r. zamieszkał w Grudziądzu, pracując tam do 1929 r. jako nauczyciel malarstwa i rysunku w Seminarium Nauczycielskim. Współpracował i przyjaźnił się z T. i I. Gulgowskimi oraz A. Majkowskim – prezesem Rady Pomorskiej, współtworząc z nimi I Wystawę Sztuk Pięknych Artystów Pomorskich w 1921 r., otwartą przez Naczelnika J. Piłsudskiego. W 1922 r. otworzył tam swoją Pomorską Szkołę Sztuk Pięknych z myślą o propagowaniu w sztuce folkloru kaszubskiego i wykorzystaniu go w sztuce użytkowej. Zajmował się również grafiką książkową i dekoracją wnętrz. Przeniósłszy w 1933 r. szkołę do Gdyni, w szerszym zakresie preferował sztukę marynistyczną, reprezentując w własnej nurt sztuki związanej z realizmem, a kolorystycznie z impresjonizmem.
Il. 1. Szczeblewski Wacław
Okupację hitlerowską przeżył w Sopocie i w głębi Kaszub (Goręczyno). Po wojnie, pozbawiony możliwości kontynuacji dydaktyki, skupił się na malarstwie ściennym. Jest twórcą m.in. kaszubskich – niepowtarzalnych polichromii w kościołach (unikatowych, np. w Chmielnie i Goręczynie) i w salach dworcowych oraz restauracjach (np. w Kartuzach i Kościerzynie). Malował również obrazy ołtarzowe dla kościołów i krajobrazy dla odbiorców indywidualnych. Rzadziej je wystawiał, zdominowany przez nowe pokolenie twórców. Z okazji 50-lecia pracy artystycznej w 1961 r. został uhonorowany nagrodą Ministra Kultury i Sztuki. Najwięcej dzieł W. Szczeblewskiego posiadają muzea w Gdańsku, Grudziądzu i Gdyni, które zorganizowały mu niejedną wystawę pośmiertną. Artysta zmarł 23.07.1965 r. i został pochowany na Cmentarzu Witomińskim. Uczniowie i sympatycy Szczeblewskiego od lat zabiegają o przyznanie jego patronatu Liceum Sztuk Pięknych w Gdyni-Orłowie.
Józef Borzyszkowski
Bibliografia:
- Borzyszkowski J., Aleksander Majkowski (1876-1938). Biografia historyczna, Gdańsk-Wejherowo 2002
- Tenże, Bernard Szczeblewski (1922-2012) – farmaceuta, pracownik i oficer Marynarki Wojennej, były więzień Stutthofu, piastun tradycji I Pomorskiej Szkoły Sztuk Pięknych jego Ojca Wacława, „Acta Cassubiana”, t. XIV, 2012
- Bractwo Pomorskie w pięciolecie swego istnienia, Toruń 1926 – przedruk z Wprowadzeniem J. Kutty, Bydgoszcz [b.r.w.]
- Fabjańska-Przybytko K., Wolańska M., Wacław Szczeblewski i Pomorska Szkoła Sztuk Pięknych w Gdyni, Gdynia 1995
- Wacław Szczeblewski. Artysta z Pomorza, red. A. Śliwa, Gdynia 2012
- Wystawa Sztuk Pięknych Artystów Pomorskich urządzona przez Radę Pomorską w Grudziądzu… Katalog wystawy, Grudziądz 1921
Ikonografia:
- Źródło: Instytut Kaszubski
