Rocznik działający przy Radzie Języka Kaszubskiego, czyli gremium doradczym istniejącym od 1996 r. przy Zarządzie Głównym Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego. Pierwszy numer „Biuletynu” wyszedł drukiem w 1997 r. Redaktorem naczelnym został wówczas E. Breza i pełnił tę funkcję do 2017 r. Sekretarzem redakcji była R. Wosiak-Śliwa. Od 2018 r. redaktorem naczelnym jest D. Kalinowski, redaktorami tematycznymi: M. Cybulski (językoznawstwo), A. Kuik-Kalinowska (literatura), D. Paždjerski (slawistyka), D. Stanulewicz-Skrzypiec (edukacja). Redaktorem językowym jest D. Pioch, sekretarzem redakcji B. Ugowska. W Radzie Naukowej znajdują się slawiści z polskich oraz zagranicznych ośrodków akademickich.
„Biuletyn” wychodzi w dwóch wersjach językowych – kaszubskiej i polskiej. Głównym zadaniem pisma jest publikacja uchwał Rady Języka Kaszubskiego (np. ustalenia dotyczące praktyki używania kaszubszczyzny, zalecenia związane z procesem standaryzowania języka). Autorzy publikujący w „Biuletynie” reagują na obserwowane procesy językowe i społeczno-komunikacyjne, jedne opiniując pozytywnie, inne zaś krytykując, wypracowując swoje zdanie na podstawie wiedzy językoznawczej i doświadczenia dydaktycznego. Działalność tego typu jest zgodna z celami funkcjonowania Rady Języka Kaszubskiego, która istnieje w funkcji doradczej, normalizacyjnej i decydenckiej. W periodyku ukazują się więc zalecenia kierowane do szeroko rozumianego kręgu użytkowników kaszubszczyzny, które świadczą nie tylko o wysiłku standaryzowania języka kaszubskiego, ale również o docenieniu kaszubskich gwar i mowy potocznej. Proponowane rozwiązania stymulują sposób nauczania języka kaszubskiego w szkołach albo oddziałują na rozwiązania w zakresie życia społecznego (np. zapis nazw miejscowości na tablicach drogowych albo opracowanie specjalistycznego słownictwa w zakresie nauk prawnych lub humanistycznych).
W „Biuletynie Rady Języka Kaszubskiego” pojawiają się również artykuły naukowe związane z problematyką kaszubską przedstawianą na corocznych, sproblematyzowanych tematycznie konferencjach. Pisane są one przez naukowców środowiska akademickiego, nauczycieli języka kaszubskiego oraz regionalistów i animatorów, podlegając dyscyplinie dyskursu akademickiego lub popularnonaukowego. Wśród dotychczasowych tematów przewodnich konferencji Rady Języka Kaszubskiego pojawiały się hasła: słownictwo sztuk pięknych, dziedzictwo działalności Jana Trepczyka, rok 1920 w kulturze Kaszub czy kaszubscy siewcy chrześcijańskiego Słowa. Dzięki takiemu skupieniu w każdym numerze rocznika zawartych jest kilka wypowiedzi na jeden temat omawiany z różnych perspektyw.
W „Biuletynie Rady Języka Kaszubskiego” publikowane są również kaszubskie i polskie tłumaczenia obcojęzycznych tekstów, które dotyczą problematyki standaryzacyjnej (np. D. Škiljan, V. Blažek). Pochodzą one ze slawistycznej przestrzeni badań i ukazują podobne procesy językowe i społeczno-kulturowe w innych tradycjach słowiańskich. Pozwala to spojrzeć na standaryzację języka kaszubskiego z pewnego dystansu czasowego i terytorialnego i wykorzystać doświadczenia zdobyte w innych językach w aktualnej pracy w zakresie spraw kaszubskich.
Daniel Kalinowski
Bibliografia:
- Biuletin Radzëznë Kaszëbsczégò Jãzëka. Indeks zawiartoscë Biuletinów RJK, red. D.V. Paždjerski, Gdańsk 2013
- Paždjerski D.V., Porządek w normie. Problem normalizacji języka kaszubskiego w działalności Rady Języka Kaszubskiego (2007-2016), [w:] Porządek słów. Gramatyka, tekst, styl, dyskurs. Księga jubileuszowa dedykowana Profesor Zoi Nowożenowej z okazji 45-lecia pracy naukowej, Gdańsk 2019, s. 78-86
Netografia:
Wszystkie numery periodyku: https://rjk.org.pl/biuletyny/
Ikonografia:
- Źródło: Instytut Kaszubski
